Βασίλισσα Αμαλία

Η βασίλισσα Αμαλία 
(1863). Φωτογραφία Joseph 
Albert, Μόναχο 

Η Αμαλία (Μαρία Φρειδερίκη) υπήρξε η πρώτη βασίλισσα της Ελλάδος και σύζυγος του βασιλέως Όθωνος. Γεννήθηκε το 1818 και ήταν κόρη του Μεγάλου Δούκα του Ολδεμβούργου Φρειδερίκου Αυγούστου και της Σουηδής πριγκιπίσσης Αδελαΐδος. Μετά τον γάμο της με τον Όθωνα στο Μόναχο (1836), έγινε δεκτή στην Ελλάδα με ενθουσιασμό.

H Ευφυής και μαχητική, άσκησε μεγάλη επίδραση στα ζητήματα του Παλατιού και στον σύζυγό της. Οργάνωσε την εθιμοτυπία της Αυλής και στην ακολουθία της έδωσε την πρώτη θέση σε Ελληνίδες που ανήκαν σε οικογένειες Αγωνιστών του 1821. Κατά την Επανάσταση της 3ης Σεπτεμβρίου 1843, η Αμαλία, συνειδητοποιώντας τον κίνδυνο που διέτρεχε ο θρόνος, έπεισε τον Όθωνα να δεχτεί το Σύνταγμα.

Άσκησε τέσσερις φορές τα καθήκοντα της αντιβασιλείας, κατά τις απουσίες του Όθωνος στο εξωτερικό, και αναμίχθηκε (1850-1851) στο ζήτημα της διαδοχής. Ένα ζήτημα το οποίο προέβαλε οξύ, λόγω της ατεκνίας των βασιλέων. Η Αμαλία επιθυμούσε για διάδοχο τον αδελφό της Πέτρο, αντί των δύο υποψηφίων αδελφών του βασιλέως, του Λεοπόλδου και του Αδαλβέρτου. Η δημοτικότητά της αυξήθηκε σημαντικά χάρη στην περήφανη στάση της κατά τον αγγλικό αποκλεισμό της Ελλάδας (1850) από τον ναύαρχο Ουίλιαμ Πάρκερ.

Προπαντός απολάμβανε την εκτίμηση των Ελλήνων διότι η βασίλισσα είχε ενστερνιστεί με φανατισμό τη Μεγάλη Ιδέα. Πρωτοστάτησε στην ενίσχυση των επαναστατικών κινημάτων (1852) του υπόδουλου Ελληνισμού κατά την περίοδο του Κριμαϊκού Πολέμου. Εντυπωσίασε, επίσης, τον λαό με τη θαρραλέα της στάση κατά την επιδημία της χολέρας στην Αθήνα το 1854.

Αλλά μετά την έξαρση του αντιδυναστικού αγώνα και τις ανελεύθερες εκλογές του 1861, η βασίλισσα Αμαλία έγινε αντικείμενο σφοδρών επιθέσεων του αντιπολιτευόμενου Τύπου, διότι θεωρήθηκε, λόγω επιρροής στον βασιλέα, υπεύθυνη για παραβίαση των συνταγματικών ελευθεριών. Την 6η Σεπτεμβρίου του 1861 επιχειρήθηκε απόπειρα δολοφονίας της από τον νεαρό Αριστείδη Δόσιο.

Η Αμαλία ανέπτυξε σημαντική φιλανθρωπική δράση στην Ελλάδα. Με δική της μέριμνα ιδρύθηκε το «Οφθαλμιατρείο» (1843) και το Αμαλίειο Ορφανοτροφείο (1855), αλλά και χαράχτηκε ο Βασιλικός Κήπος και έγιναν οι πρώτες δενδροφυτεύσεις σε πλατείες, λόφους και πεζοδρόμια της πρωτευούσης. Εξάλλου στον Πύργο της Βασιλίσσης, το κτήμα της στα Νέα Λιόσια, αναπτύχθηκαν πρότυπες καλλιέργειες και κτηνοτροφία.

Η αλληλογραφία της, μεγάλο μέρος της οποίας έχει δει το φως της δημοσιότητος, είναι λίαν αποκαλυπτική για τα γεγονότα της εποχής. Μετά την Έξωση, το έκπτωτο βασιλικό ζεύγος εγκαταστάθηκε στη Βαμβέργη, όπου έζησε τα τελευταία χρόνια της ζωής του. Η Αμαλία πέθανε οκτώ χρόνια μετά τον Όθωνα, το 1875, και ετάφη δίπλα του στο Μόναχο.

Πηγή κειμένου και φωτογραφιών: Ελευθέριος Γ. Σκιαδάς, "ΟΙ ΒΑΣΙΛΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ", ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ΕΣΤΙΑΣ

Δείτε επίσης:

Όθων Α'